September en oktober zijn bij uitstek maanden om Europa culinair te ontdekken. Van druivenoogst en jonge wijn tot appels, olijfolie en eeuwenoude herfsttradities: het nieuwe seizoen proef je overal anders.
De zomer loopt op zijn einde, maar in september en oktober begint op veel bestemmingen juist een bijzonder culinair seizoen. Wijngaarden staan vol rijpe druiven, appels worden geplukt, olijven geoogst en markten vullen zich met verse streekproducten. Dorpen en steden vieren ondertussen tradities die soms al eeuwen met de oogst verbonden zijn. Reizen in het najaar betekent bovendien vaak aangename temperaturen en meer rust dan tijdens het hoogseizoen. Van de wijngaarden van Portugal tot de boomgaarden van Ierland: dit zijn bestemmingen waar gastronomie en lokale tradities een goede reden vormen om juist in de herfst op pad te gaan.
September is een interessante maand voor wijnliefhebbers in Portugal. In de Alentejo vindt de druivenoogst plaats en komt het platteland tot leven. Wijngaarden en wijnhuizen bieden de mogelijkheid kennis te maken met lokale wijntradities en te zien hoe druiven van wijngaard naar wijn gaan.De regio kent zowel kleinschalige quinta’s en historische landgoederen als moderne wijnhuizen waar traditie en innovatie samenkomen. Rondleidingen en proeverijen geven niet alleen inzicht in de wijnen, maar ook in het landschap en de cultuur erachter. Een verblijf bij bijvoorbeeld Martinhal Family Hotels & Resorts kan worden gecombineerd met een bezoek aan het Portugese wijnland. Zo laat een dag tussen de wijngaarden zich afwisselen met de Algarve, de kust of een verblijf in Lissabon.
Slovenië heeft een bijzondere positie binnen de wereld van oranje wijn. Vooral in Brda en de Vipava Valley wordt deze wijnstijl gemaakt door witte druiven langere tijd met hun schillen te laten vergisten. Het resultaat is de karakteristieke amberkleur en een vollere smaak. Tijdens het oogstseizoen komt het wijnlandschap tot leven en kunnen bezoekers kennismaken met producenten en lokale wijnen. In Maribor groeit bovendien een meer dan 450 jaar oude wijnrank, een levend symbool van de lange Sloveense wijntraditie.
In Istrië draait het najaar om de druivenoogst en de productie van extra vierge olijfolie. In Dalmatië spelen lokale druivenrassen, waaronder Plavac Mali, en de eeuwenoude olijfcultuur langs de Adriatische kust een belangrijke rol. Het is een periode waarin reizigers producenten kunnen ontmoeten en wijn en versgeperste olijfolie kunnen proeven. Daarmee toont Kroatië een gastronomische kant die tijdens de klassieke zomervakantie gemakkelijk op de achtergrond raakt.
In Zuid-Tirol brengen de boerderijen van Roter Hahn bezoekers dicht bij het boerenleven. September en oktober staan er in het teken van de druiven- en appeloogst. Op wijnbouwende boerderijen kunnen gasten zelfs meehelpen bij het binnenhalen van de druiven. Ook Toscane leent zich voor een culinaire herfstreis. Chianti Glamping Resort van Vacanze col Cuore ligt tussen de wijngaarden en bossen van de Chianti-streek. Vanuit hier zijn wijngaarden en lokale markten gemakkelijk te ontdekken en staan de producten van het seizoen centraal.
In en rond Innsbruck hoort Törggelen bij de herfst. Na een wandeling in de bergen of een dag in de stad wordt aangeschoven voor een traditionele maaltijd rond de nieuwe oogst. Geroosterde kastanjes, verse druivenmost en jonge wijn worden gecombineerd met stevige streekgerechten als spek, worsten, zuurkool en knoedels. Zo komen landschap, seizoen en lokale eetcultuur aan één tafel samen.
In Ierland bieden boerenmarkten in het najaar volop producten van lokale producenten. Ook historische markten als St George’s Market in Belfast en de English Market in Cork brengen streekproducten en ambachtelijke specialiteiten samen. In Armagh, bekend om zijn boomgaarden, staat de Bramley Apple centraal en draait het jaarlijkse Armagh Food & Cider Festival om appels, cider en lokale gerechten. Aan de westkust bepalen juist verse oesters en zeevruchten het culinaire seizoen.
Een opvallende herfsttraditie op Jersey is het maken van Black Butter. Deze donkere appelspecialiteit wordt bereid met lokale appels, Jersey cider en specerijen en urenlang gekookt. Het bereiden is tegelijkertijd een sociaal gebruik: tijdens speciale bijeenkomsten werken eilandbewoners samen om Black Butter te maken en de traditie door te geven. Ook restaurants op Jersey zetten in deze periode lokale seizoensproducten op het menu.
Niet iedere bestemming kent een uitgesproken oogstseizoen. Toch is het najaar een aantrekkelijk moment voor culinaire reizen. Gouda staat vanzelfsprekend in het teken van kaas, terwijl West-Zeeuws-Vlaanderen interessant is voor Zeeuwse oesters en andere streekproducten. In La Rosière gaan dagen in de Franse Alpen samen met stevige lokale berggerechten. Wie liever de zomer verlengt, vindt op Barbados rum, lokale producten en de Caribische keuken. Het najaar laat zo een andere kant van reizen zien. Minder gericht op de drukte van het hoogseizoen en meer op wat er lokaal groeit, wordt gemaakt en al generaties lang samen wordt gevierd.
Een niche die snel groeit: culinaire reizen met inhoud. Travel Legends lanceert een exclusieve sakereis door Japan, begeleid door Menno Tol, één van de twee master sakesommeliers in Nederland en genomineerd voor de FD Talentenlijst 2026.
Wie de drukte volledig achter zich wil laten, vindt in de Schotse Hooglanden een nieuwe bestemming. Kilchoan Estate by Dunton is officieel geopend op het afgelegen Knoydart-schiereiland, een gebied dat uitsluitend per boot of te voet bereikbaar is. Het landgoed van ruim 5.200 hectare vormt de eerste Europese locatie van Dunton en combineert natuur, historie en kleinschalige luxe.
Terwijl grote delen van Europa zuchten onder hoge temperaturen, biedt ICEHOTEL in het Zweedse Jukkasjärvi een verrassend alternatief. Dankzij ICEHOTEL 365 blijft het iconische ijshotel het hele jaar geopend, waardoor gasten zelfs midden in de zomer kunnen overnachten in met de hand uit ijs vervaardigde Art Suites.