Dagelijks krijgen we honderden beelden te zien via tv, kranten, tijdschriften, sociale media en chat. Vaak weten we niet meer wat echt is en wat bewerkt. Wat zien we eigenlijk, en wie bepaalt dat? In Voorbij de foto presenteert het Zuiderzeemuseum nooit eerder getoond fotomateriaal dat de bezoeker laat ontdekken hoe eigen ervaringen mede bepalen wat we zien en welke betekenis we daaraan geven. Met een rijke mix van historische foto’s uit de collectie, werk van toonaangevende fotografen en verrassende invalshoeken van bekende Nederlanders als Humberto Tan en Victor Mids, biedt de tentoonstelling een prikkelende ervaring die verder gaat dan kijken alleen.
Tegelijk is Voorbij de foto ook een reis door de rijke beeldgeschiedenis rond de voormalige Zuiderzee. Daar is verrassend veel beeld van, omdat het leven op en rond de Zuiderzee van meet af aan een geliefd onderwerp bleek voor fotografen. Van klederdracht tot het leven op straat en van uitbundige dorpsfeesten tot vissersschepen in de havens, alles werd gefotografeerd. De tentoonstelling brengt die geschiedenis in beeld via een selectie uit de duizenden foto’s uit de collectie van het Zuiderzeemuseum.
Foto’s en hun context: wat zie jij?
De tentoonstelling gaat overigens verder dan een collectie pittoreske plaatjes en behandelt heel specifiek ook de perceptie van beeld. Elke foto vertelt een specifiek verhaal, maar iedereen neemt dat anders waar. Wat we zien, wordt gekleurd door eigen herinneringen, kennis en ervaring. Ook de motivatie van de fotograaf speelt een rol, al is zijn visie niet bepalend voor het gevoel dat zijn beeld oproept en de verschillende waarderingen die mensen eraan toekennen. Objectiviteit is een lastig te vangen begrip, zeker als het om perceptie gaat. Wat je ziet wordt beïnvloed door wat je eerder hebt geleerd, meegemaakt en onthouden, zeggen Humberto Tan, Elke Wiss en Victor Mids. Voor hen is die realiteit onderdeel van hun dagelijks werk, dat voor alle drie draait om beeldvorming. Het Zuiderzeemuseum laat ons door hun ogen dezelfde foto opnieuw zien met de vraag: zien wij wat zij zien?
Bekende fotografen
De Zuiderzee sprak niet alleen vroeger tot de verbeelding, maar spreekt ook vandaag de dag nog veel fotografen aan. Bekende namen als Henri Berssenbrugge, Ed van der Elsken, Hendrik Kerstens, Henk van der Leeden, Jimmy Nelson, Roger Parry en andere fotografen en documentairemakers legden grote Zuiderzee-thema’s vast, zoals bewoners in klederdracht, botters in de haven, de Volendammer Kermis en vele karakteristieke afbraakpanden en dorpsgezichten die moesten wijken voor stedelijke vernieuwingen.
Wat je ziet wordt beïnvloed door wat je eerder hebt geleerd, meegemaakt en onthouden’
Voor iedereen, ook met een visuele beperking
Voorbij de foto is speciaal ontworpen om voor iedereen toegankelijk te zijn - ook voor bezoekers met een visuele beperking. Dankzij reliëffoto’s, voelobjecten, hoge contrasten en een zorgvuldig samengestelde audiotour wordt het verhaal achter de beelden op een zintuiglijke manier tot leven gebracht. Iedere maand is er bovendien een speciale rondleiding onder begeleiding van een museumdocent. Met persoonlijke aandacht en maatwerk zorgt de docent ervoor dat de bezoekers met een visuele beperking de tentoonstelling op een betekenisvolle en interactieve manier kunnen ervaren.
Marken in Amsterdam, maker onbekend, Collectie Zuiderzeemuseum
Visser Laaksum, Joop de Vries, 2011, Fotograaf Marco Bakker
lees ook
Zelfgemaakte Barbie collectie geschonken aan Nederlands Openluchtmuseum
Een bijzondere Barbie collectie uit de jaren zestig en zeventig is recent geschonken aan het Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem. Het ensemble bevat originele Barbiepoppen, een Bild Lilli pop en twee Petra von Plasty poppen, aangevuld met een uitgebreide garderobe van handgemaakte kleding, accessoires en meubels. De collectie is uitzonderlijk goed gedocumenteerd en geeft een uniek beeld van modebeleving, creativiteit en gezinsleven in Nederland in de naoorlogse periode.
Bezoekers van de tentoonstelling BIRDS in het Mauritshuis krijgen vanaf 12 maart een bijzonder aandenken mee naar huis. Het museum werkt samen met Vogelbescherming Nederland om meer vogelvriendelijk groen te stimuleren. Iedere bezoeker ontvangt een zakje puttermix met bloemzaden die putters en andere vogels aantrekken.
Keren de Vreede is een Nederlandse kunstenaar die werkt op intuïtie, beweging en kleur. Haar schilderijen ontstaan zonder penseel: met haar handen brengt zij lagen acrylverf direct aan op het doek. Dikke verf, krachtige lijnen en een uitgesproken kleurgebruik vormen de kern van haar werk. Elk schilderij is uniek.
