Duizenden negatieven, dia’s en contactafdrukken lagen jarenlang opgeborgen in reiskoffers. Nu brengt het Nederlands Fotomuseum in Rotterdam het werk van fotograaf en verzetsstrijder Violette Cornelius voor het eerst op grote schaal bijeen.
Van 20 november 2026 tot en met 28 februari 2027 toont Violette Cornelius herontdekt ruim 200 werken. De tentoonstelling is het resultaat van uitgebreid onderzoek naar een fotograaf die tot de eerste generatie Nederlandse vrouwen behoorde die van fotografie hun beroep maakte.
Violette Cornelius werd in 1919 geboren in Jakarta, toen Batavia, en volgde later een opleiding aan de Nieuwe Kunstschool in Amsterdam. Via docenten Paul Citroen en Paul Guermonprez maakte ze kennis met de ideeën van het Bauhaus. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd fotografie onderdeel van een heel andere werkelijkheid. Cornelius werkte mee aan de Persoonsbewijzencentrale, waar vervalste persoonsbewijzen werden geproduceerd. Haar foto’s van het verzetswerk kregen later erkenning als belangrijk erfgoed op de Nederlandse Memory of the World-lijst van UNESCO.
Na de oorlog maakte Cornelius architectuurfoto’s en reportages en werkte ze onder meer samen met grafisch vormgever Jurriaan Schrofer. Tot haar werk behoren Letter op straat uit 1956 en een reportage over Hongaarse ontheemden die ze datzelfde jaar samen met Ata Kandó maakte. Vanaf 1964 reisde ze naar onder meer Mali, Irak, India, Jemen en Peru. Ze verbleef langere tijd tussen de mensen die ze fotografeerde en richtte haar camera onder meer op de maatschappelijke gevolgen van snelle verstedelijking. Juist deze internationale reportages bleven lange tijd vrijwel onbekend.
Een belangrijk deel van Cornelius’ nalatenschap kwam pas na haar overlijden in beeld. In 2003 ontving het Nederlands Fotomuseum van haar zoon reiskoffers met duizenden negatieven, dia’s, contactafdrukken en documenten. In juni 2026 volgde een nieuwe vondst van vijf koffers met onder meer vintagedrukken, dummy’s, notities en boeken.
Conservator Loes van Harrevelt onderzocht het archief en bracht ook werk uit andere collecties opnieuw bijeen. Het resultaat is een tentoonstelling die een vrijwel vergeten positie binnen de Nederlandse fotografiegeschiedenis opnieuw zichtbaar maakt.
Bij de tentoonstelling verschijnt tevens de eerste monografische publicatie over Cornelius.
Violette Cornelius herontdekt
20 november 2026 t/m 28 februari 2027
Nederlands Fotomuseum, Rotterdam
Tien jaar, één gezicht. Met de tentoonstelling Tino 10 Years viert fotograaf Bastiaan Woudt zijn bijzondere samenwerking met model en muze Tinotenda Mushore. Vijftien zwart-witfoto’s, gemaakt tussen 2016 en 2026, laten zien hoe hun artistieke relatie zich in de loop van een decennium heeft ontwikkeld. De tentoonstelling is tot en met 31 maart 2027 op afspraak te bezoeken bij Studio Woudt in Alkmaar.
De Griekse filmmaker Yorgos Lanthimos staat bekend om zijn vervreemdende filmwerelden. Minder bekend is zijn werk als fotograaf. Van 12 februari tot en met 6 juni 2027 presenteert Foam in Amsterdam zijn eerste museale solotentoonstelling, met vier fotoseries waarin de grens tussen werkelijkheid en fictie regelmatig vervaagt.
Wat betekent het vandaag om Europeaan te zijn? In A Wider Gaze brengt FOTODOK tien kunstenaars en fotografen samen die Europa bekijken vanuit verschillende achtergronden, geschiedenissen en perspectieven.